UWV betaalt opleiding tot helderziende

‘Glazenbolsubsidie’

door Pepijn van Erp

glazenbolsubsidie-UWVElke baan is beter dan geen baan, moet het UWV denken. Wat voor soort werk maakt eigenlijk niet uit, zolang het maar legaal is. Dus ontvingen werkloze vijftigplussers een subsidie van 1000 euro om zich te herscholen tot helderziende.

De cursisten leerden tarot- en engelenkaarten lezen bij het bedrijf Paradidakt. Daar spijkerden ze zich ook bij in het kijken in de glazen bol en ondergingen ze ‘reïncarnatiesessies’ tijdens een weekend voor mediums in een kasteeltje in de Ardennen. Dit alles ter voorbereiding op een carrière als spiritueel belconsulent bij ‘Rob van der Wilk’s Helderziende Lijn’, een bedrijf van de familie van wijlen Rob van der Wilk. Niet toevallig bestieren de Van der Wilks ook de website Paradidakt. De ‘glazenbolsubsidie’ van het UWV zou al vanaf 2008 lopen [1]. Mark Traa schreef er drie jaar geleden al eens over in HP/De Tijd, maar pas in juni dit jaar ontstond er publieke verontwaardiging door een rapportage van Reporter Radio.

Subsidie voor paranormale toestanden? Van onze belastingcenten? Dat is natuurlijk goed voor kamervragen — die werden dan ook prompt gesteld door de SP, SGP en D66. De beantwoording liet echter wat langer op zich wachten dan gebruikelijk. In september was er nog steeds geen antwoord van minister Asscher van Sociale Zaken te bespeuren. SP-vragensteller Paul Ulenbelt vond dat ook vreemd en ging er meteen achteraan toen ik bij hem informeerde of hij misschien al iets had vernomen. Een week later waren de antwoorden beschikbaar [2].

Goed en slecht nieuws

Na de eerste berichtgeving probeerde het UWV de kwestie te bagatelliseren. Een woordvoerder zei dat het om slechts zeven cursisten zou gaan en dat het beantwoorden van de kamervragen meer zou kosten dan de 7000 euro aan uitgekeerde subsidie. Maar dat rekensommetje mag opnieuw na de antwoorden van de minister: twaalf aanvragen werden gehonoreerd, zeven aanvragen zitten nog in de ambtelijke molens van beoordeling en controle, en zeventien zijn er afgewezen of teruggetrokken. Slechts één cursist is sinds dit voorjaar in deeltijd aan het werk bij de ‘Helderziende Lijn’. Dat laatste is wel afdoende reden om Paradidakt meteen te schrappen van de lijst met opleidingsinstituten die voor subsidie in aanmerking komen — de vereiste baangarantie wordt immers niet waargemaakt. Maar die baangarantie is het enige waar minister Asscher dit soort opleidingen aan wil toetsen:

De in perspectief zijnde baan wordt daarbij niet inhoudelijk beoordeeld. Het is niet aan UWV of mijzelf om te bepalen welke opleidingen of beroepen gewenst zijn en welke niet, behoudens banen in de seksindustrie en handel in softdrugs. Een inhoudelijke beoordeling van de in perspectief zijnde baan vind ik niet wenselijk: de droombaan van de een, vindt de ander onaanvaardbaar. Het is daarom ook niet mogelijk objectieve criteria te formuleren voor al dan niet aanvaardbare banen.

Ulenbelt is blij dat Paradidakt geen geld meer krijgt via het UWV, maar vindt de beantwoording van de minister toch teleurstellend. ‘Om het probleem op te lossen moet er een debat komen over wat wel en niet erkende opleidingen zijn. Die voor helderziende hoort daar wat mij betreft niet bij. Het is een opleiding tot oplichterij.’

Elbert Dijkgraaf, die namens de SGP vragen indiende, sluit zich daarbij aan: ‘Het is niet meer dan logisch dat prostitutie en drugshandel door het UWV niet als passend werk worden gezien. Dat de uitzonderingen beperkt blijven tot deze twee sectoren is alleen niet consequent. Er zijn nog andere duistere banen en sectoren waarvan het niet wenselijk is dat werklozen met overheidsgeld heen begeleid worden. De minister moet dus echt breder kijken naar de rol van de overheid bij de zoektocht naar passend werk.’

Het is jammer dat de SGP niet toelicht welke ‘andere duistere banen en sectoren’ zij op het oog heeft, maar een debat dat verder gaat dan de glazenbolsubsidie zit er dus wel aan te komen. Dat is op zich ook wenselijk. Nu is het immers nog mogelijk dat een andere opleiding tot paragnost wel in aanmerking komt voor subsidie. In het recente verleden was er trouwens ook al eens commotie over subsidies van het UWV aan bureautjes die met allerlei zweveritis werklozen proberen te reïntegreren in het arbeidsproces (Skepter 20.1, 2007). Dat de overheid mensen helpt een zelfstandig inkomen te verwerven is een goede zaak, maar om ze te begeleiden met flessentrekken en kwakzalven is te hier zot voor woorden.

Noten

1. De website van Paradidakt is aangepast sinds de subsidie geschrapt is, een gearchiveerde link laat zien hoe de cursus werd aangeprezen voor werkzoekenden.

2. Antwoorden van de minister op de vragen van het lid Ulenbelt, Van Weyenberg en Dijkgraaf.

illustratie: Bas Uterwijk

Uit: Skepter 28.2 (2015)

Pepijn van Erp is wiskundige en bestuurslid van Skepsis.